روزنامه "نیو یورک تایمز" (New York Times) چاپ آمريکا مطلبی را در مورد چندهمسری در تاجيکستان منتشر کرده است.
در اين مقاله آمده است که چندهمسری بعد از جنگ داخلی در اين کشور که نزديک 100 هزار نفر از جمعيت غالبا مرد را قربانی گرفت، افزایش یافته است.

روزنامه یکی از دلایل اين روند اجتماعی را کمبود مردان و زياد بودن زنان و دختران دانسته است. نیویورک تایمز همچنين مهاجرت نيروی کاری از تاجيکستان به روسيه و کشورهای ديگر مستقل همسود را از علل ديگر کاهش شمار مردان در تاجيکستان ارزيابی کرده است.

جزا برای چندهمسری

برای چند همسری قانون کيفری تاجيکستان جريمه ای معادل 500 بار حقوق مرد و يا دو سال کار بدون حقوق در نظر می گيرد.



شايد با نظرداشت اين مقررات قانون، بسیاری از مردها که دو و حتی سه همسر دارند، رسما تنها به داشتن یک همسر اعتراف می کنند. اصلا در تاجيکستان پيدا کردن اطلاعات درباره تعداد رسمی مردهايی که دو و يا چند همسر دارند، کاری دشوار و گاها ناممکن است.


جزا برای بسيارزنی
برای چند همسری قانون کيفری تاجيکستان جريمه ای معادل 500 بار حقوق مرد و يا دو سال کار بدون حقوق در نظر می گيرد



اما اين نکته مسلم است که زن دوم هميشه با مشکلات فراوانی روبرو می شود. به گفته يک زن که از افشای نامش با ملاحظات از دست دادن شوهرش خودداری کرد، همسران دوم در بيشتر موارد با سرنوشت نامشخصی دچار می شوند.

اين زن راضی نشد که حتی سخنان او را ضبط کنم، و گفت از آن بیم دارد که روزی شوهرش وی را طلاق بدهد و او در زندگی با دو کودک خود تنها بماند.

اين خانم از نظر قانون هم نمی تواند به نهادی شکايت ببرد و يا از شوهرش درخواست بکند، تا حقوق او را اعتراف نماید. زيرا رسما وی به جز "نکاح شرعی" هيچ مدرک ثبت شده قانونی در باره شوهر داشتنش در دست ندارد.

دین اسلام و چندهمسری

صلاح الدین میرزازاده، يک شهروند تاجيکستان می گويد، بسياری از مردها از نا آگاهی زنان و دختران در مورد مقررات اسلام در باره چندهمسری سوء استفاده کرده و آنها را به دام فريب به نکاح خود درمی آورند.

او می گويد: "از روی دین اسلام مردی می تواند با همسر دوم يا سوم ازدواج کند، اگر برای آنها شرایط همگون اقتصادی و اجتماعی فراهم کند. بيشتر مردها در تاجيکستان با سوء استفاده از کم بودن دانش دینی زنان و دختران آنها را به نکاح درمی آورند و سپس به آسانی طلاق می دهند."

ولی به اعتقاد روشنای عمروا، يک مقام کميته زنان و خانواده تاجيکستان، اخيرا زنان و دختران بیدارتر و آگاهتر شده اند.

به گفته خانم عمراوا، شماری از زنها به اين کمیته از آن که مردان با آنها اول به عنوان زن دوم نکاح و سپس آنها را طلاق داده اند، شکايت شفاهی آورده اند. نبود مدارک ویژه درباره ثبت عقد نکاح چنين افراد در موسسات دولتی مانع به دادگاه کشيدن چنين مردهايی ارزيابی می شود.

در همین حال، در صحبت با عده ای از ساکنان شهر دوشنبه کليه خانمها عليه چند همسری حرف زدند و اکثر مردها راضی بودند که خانم دوم داشته باشند.

اقرار به چند زنی

همانگونه که گفته شد، با وجود آن که قانون کيفری تاجيکستان برای چندهمسری جزا مقرر کرده است، دو مرد از جمله مصاحبان من اذعان کردند که همسر دوم دارند.


بيشتر زنان از صحبت با خبرنگاران در موضوع چندهمسری اجتناب می ورزند.

اما برای پيدا کردن خانمی که اقرار کند زن دوم مردی است با مشکل روبرو شدم. زيرا بيشتر زنان نه تنها از صحبت با خبرنگاران در اين موضوع اجتناب می ورزند، بلکه برخی از چنين زنان بعد از گرفتن طلاق از شوهر يا دعوا با وی راه نجات از اين ورطه را در خودکشی می بینند.

افسانه يکی از چنين زنهایی است. وی می گويد: "من زن دوم مردی شدم که خانم و شش فرزند داشت. بايد اين کار را نمی کردم و بهتر بود با جوان مجردی خانواده بنياد می کردم، اما آن وقت در اين باره فکر نکردم، چرا که عاشق بودم."

هر چند عده ای از زنان در مورد دو زن داشتن شوهرهايشان به دادگاه شکايت برده اند، ولی کم خانمی را می توان پيدا کرد که برای دفاع از حقوق خود به عنوان زن دوم به دادگاه شکايت برده باشد. زيرا بيشتر چنين خانمها در باره مقررات قانون کيفری تاجيکستان در مورد چندهمسری آگهی نداشته اند.

بی بی سی فارسی