فرزانه فولادبند/پرسشي از دکتر محمدعلي نيلفروش?زاده متخصص پوست و مو
کاهش وزن ريزش مو مي‌آورد؟

خيلي?ها پس از کاهش وزن دچار ريزش مو مي‌شوند و پوستشان حالت شل و آويزان پيدا مي‌کند و حتي بعضي‌ها از ترس اين تغييرات ناخوشايند عطاي وزن کم کردن را به لقايش مي‌بخشند اما خانم سحر شريفي و خواهرش که هر دو وزن زيادي کم کرده‌اند و حتما عکسشان را روي جلد شماره 334 «سلامت» ديده‌ايد، در اين زمينه تجربه موفقي دارند و توانسته‌اند وزن کم کنند بدون اينکه ريزش مو داشته باشند يا پوستشان شل شود...



سحر شريفي که توانسته 52 کيلوگرم وزن کم کند و وزنش را طي 2 سال و 4 ماه از 110 کيلوگرم به 58 کيلوگرم برساند، از وضعيت فعلي‌اش راضي است و مي‌گويد: «کاهش وزن باعث شده موهاي زائد صورتم هم خيلي کمتر شود. آزمايش‌هاي من پيش از کاهش وزن نشان داد هورمون‌هاي مردانه‌ام بالاست. حتي براي موهاي زائد صورتم يک سال درمان ليزر انجام دادم و نتيجه مطلوب نگرفتم اما پس از کاهش وزن به مرور زمان موهاي زائد تقريبا از بين رفت. آزمايش‌ها هم نشان داد هورمون‌هاي بدنم تنظيم شده است و وضعيت بهتري دارم. در اين مدت حتي يک قرص مولتي‌ويتامين مصرف نکردم. آبميوه‌هاي طبيعي مانند پرتقال، گريپ‌فروت و آناناس مي‌خوردم. روزي 8 تا 10 ليوان آب مي‌نوشيدم. نان سنگک، نان جو، برنج، ماکاروني و سيب‌زميني هم در رژيم‌غذايي‌ام بود. درواقع همه گروه‌هاي غذايي را مصرف مي‌کردم اما در وعده‌هاي بيشتر و حجم کمتر.»

اين خانم که حالا ديگر هيچ نشاني از چاقي و اضافه وزن در او ديده نمي‌شود، در تمام اين مدت هفته‌اي 3 تا 4 روز و گاهي هر روز به‌طور مرتب ورزش مي‌کرده و معتقد است نوشيدن آب و ورزش نقش موثري در حفظ شادابي پوستش داشته است. اگر شما هم مي‌خواهيد وزن کم کنيد و نگران تاثير کاهش وزن بر پوست و مويتان هستيد، گفت?وگوي کوتاه ما با دكتر محمدعلي نيلفروش‌زاده، متخصص پوست، مو و زيبايي و رييس مركز تحقيقات پوست و سلول‌هاي بنيادي را در اين باره بخوانيد.


سلامت: آقاي دکتر! چرا بعضي‌ها به دنبال کاهش وزن دچار ريزش مو مي‌شوند؟

رژيم‌غذايي متناسب در واقع خوردن‌ غذا براساس يك برنامه منظم براي به‌دست‌آوردن وزن نرمال و كنترل‌شده است. افراد چاق معمولا به ويتامين اضافي نيازي ندارند زيرا رژيم‌غذايي متنوع آنها انواعي از ويتامين‌ها را در خود مي‌گنجاند ولي با شروع رژيم‌غذايي براي كاهش وزن، اين ذخيره به‌تدريج دچار كاهش مي‌شود. يكي از مهم‌ترين علايمي كه به‌دنبال اين كاهش ذخيره رخ مي‌دهد ريزش مو است كه البته در بيشتر موارد تدريجي است و با دريافت ويتامين‌هاي موردنياز مي‌توان جلوي آن را گرفت. يكي از دلايل ريزش مو در رژيم‌هاي غذايي كمبود آهن است. تغييرهايي كه اين رژيم‌ها در سطح روي، منيزيم، پروتئين، اسيدهاي چرب ضروري و ويتامين‌هاي b، d و a اعمال مي‌كنند، مي‌تواند در بروز ريزش مو موثر باشد. اين مشكل در مردان و زنان رخ مي‌دهد ولي زنان بيشتر به دنبال درمان مي‌روند. ريزش مو در رژيم‌هايي كه كاهش وزن سريع را به دنبال دارند، بارزتر است. تغييراتي كه در رژيم‌غذايي به وجود مي‌آيد، در سيكل رشد مو اختلال ايجاد مي‌كند و باعث مي‌شود فوليكول‌هاي مو در فاز رشد خيلي سريع وارد فاز استراحت شود. براي پيشگيري از اين حالت كاهش وزن بايد بسيار تدريجي صورت گيرد و رژيم حاوي تمام گروه‌هاي غذايي (نان و غلات، گوشت و حبوبات، سبزي‌ها، ميوه‌ها و لبنيات) باشد. در بسياري افراد ريزش مو موقتي است و 2 تا 6 ماه طول مي‌كشد و پس از بازگشت به رژيم متعادل غذايي رشد مو طبيعي مي‌شود. توصيه مي‌شود كاهش وزن در هفته به ميزان 5/0 تا 1 كيلوگرم باشد. از مكمل‌هاي ويتامين و آهن در صورت نياز استفاده شود. از محكم بستن موها خودداري شود و در صورت عدم پاسخ ‌درماني با تجويز متخصص پوست، از ماينوكسيديل هم استفاده شود.

سلامت: كاهش وزن چگونه بر پوست تاثير مي?گذارد؟

فرم الاستيك يا ارتجاعي پوست در اثر وجود كلاژن كه به‌وسيله فيبروبلاست‌ها توليد مي‌شود حفظ مي‌شود. تا دوران جواني توليد كلاژن در بهترين حالت خود قرار دارد. پس از آن و با افزايش سن، پوست مهلت بيشتري مي‌خواهد تا خود را با بافت‌هاي زيرين تطبيق دهد. ناهماهنگي بين كاهش وزن و كمبود توليد كلاژن كه در اثر خون‌رساني ناكافي به وجود مي‌آيد، مي‌تواند باعث بروز چروك صورت و از طرفي كاهش بافت چربي در ناحيه صورت يا بدن مي‌تواند باعث شلي يا افتادگي پوست شود. يكي از راهكارهاي درماني جلوگيري از افتادن پوست همراهي ورزش با رژيم غذايي متعادل است.

سلامت: اين ورزش بايد مشخصه خاصي داشته باشد؟

ورزش بايد سالم باشد و از انجام ورزش‌هاي كششي روي صورت از جمله ماساژ‌هاي شديد بايد پرهيز كرد زيرا با از دست‌دادن چربي‌هاي سطح پوست و كاهش رطوبت افتادگي در نواحي اطراف بيني، پيشاني و دور چشم بيشتر خواهد شد. پيروي از يك رژيم نه تنها باعث افتادگي پوست نمي‌شود بلكه با تنظيم هورمون‌ها به خصوص در زنان باعث كاهش رويش موي زائد كه از عوارض چاقي مفرط نيز هست، مي‌شود. همان‌طور كه در اين مورد اين خانم با وجود كاهش وزن بيش از 30 كيلوگرم نه تنها عوارضي ديده نشد، بلكه شاهد بهتر شدن پوست او نيز هستيم.