سيما روشن/تأثير کم خوابي بر پوست
کمبود خواب، پوست خراب

کمبود خواب بر سلامت بدن اثر سوء مي‌گذارد و پوست هم به همان اندازه آسيب خواهد ديد. در اثر کمبود خواب سلول‌ها و بافت‌ها نمي?توانند خود را ترميم کنند پس سلول‌ها و بافت‌هاي پوست هم جداي از اين قاعده نيستند و نمي?توانند خود را ترميم کنند! کمبود مزمن خواب روي سلامت دستگاه گوارش تاثير مي‌گذارد و درنتيجه آن پوست هم آسيب خواهد ديد...

داشتن خواب کافي و آرام براي بدن و پوست بسيار مفيد است اما چگونه؟


بدن ما هنگام خواب انرژي از دست‌رفته را دوباره ذخيره مي‌کند و سلول‌ها و بافت‌ها ترميم و احيا مي‌شوند، در اين هنگام ضربان قلب کند مي‌شود و نفس کشيدن به آرامي صورت مي‌گيرد، ترشح هورمون رشد به بالاترين درجه خود مي‌رسد، ماهيچه‌ها شل مي‌شوند، دماي بدن پايين مي‌آيد. نوزادان به‌طور پيوسته مي‌‌خوابند و به‌تدريج از خوابشان کم مي‌شود طوري که در دوران کودکي ميزان خواب به 13-12 ساعت در روز مي‌رسد و در دوران بزرگسالي 8 ساعت خواب کافي است و البته بعد از گذشت 50 سال، خواب انسان کوتاه‌تر و به صورت منقطع مي‌شود. درواقع خواب يک روند پيچيده است که به‌وسيله مغز زمان‌بندي مي‌شود.


کم‌خوابي چگونه بر پوست تاثير مي‌گذارد؟

با آزادشدن ملانين در خون، بدن آماده خوابيدن مي‌شود. خواب داراي دو مرحله اصلي است:‌ مرحله اول مرحله REM است که نشانه آن حرکت‌هاي سريع چشم است. اين مرحله از خواب کم‌عمق و پر است از رويا. REM، 4 زيرمرحله دارد. مرحله اول بين 30 ثانيه تا 7 دقيقه طول مي‌کشد، ماهيچه‌ها شل مي‌شوند و همزمان مغز شروع به توليد امواج نامنظم مي‌کند. مرحله دوم، 20 درصد خواب شبانه را به خود اختصاص مي‌دهد. بدن در خواب است و مغز امواج بزرگ‌تر را توليد مي‌کند. مرحله بعدي مرحله دلتاست. در اين مرحله از خواب ترشح هورمون رشد به حداکثر مي‌رسد و سلول‌ها و بافت‌ها شروع به ترميم و بازسازي خود مي‌کنند. بدون خواب دلتا – که نيمي از خواب شبانه را تشکيل مي‌دهد- در روز بعد شخص کاملا احساس خستگي خواهد کرد. اين مرحله از خواب براي حفظ سلامت رواني و حافظه بلندمدت بسيار اهميت دارد. در اين زمان مغز اطلاعات را دسته‌بندي مي‌کند و با کمک حافظه کوتاه‌مدت اطلاعات غيرمهم را حذف مي‌کند و در آخر، مرحله دوم از مرحله اصلي خواب که در آن حرکت‌هاي چشم متوقف مي‌شوند، فشارخون کاهش مي‌يابد و شخص به خواب عميق فرو مي‌رود.

کمبود خواب به صورت کوتاه‌مدت آثار جسمي مثل خستگي و کندشدن عکس‌العمل‌ها را دارد که بدن در طول روز با افزايش ترشح هورمون آدرنالين اين کمبود خواب را جبران مي‌کند ولي اگر کمبود خواب به صورت مزمن باشد و نامنظمي در خواب به صورت عادت دربيايد، بدن با مشکل‌هاي اساسي‌تري روبرو خواهد شد مثل افزايش استرس، کمبود تمرکز، از‌بين‌رفتن حافظه کوتاه‌مدت، کم‌شدن دايره لغات و حتي باعث توهم و مشکل‌هاي رواني پارانوييد مي‌شود.

البته مشکل‌هاي جسمي که در پي اين مشکل‌هاي رواني پيش خواهند آمد کم نيستند و شامل مشکل‌هايي مثل پيري زودرس،‌ خستگي مزمن و چاقي مي‌شود و حتي خطر ابتلا به بيماري‌هايي مثل ديابت، بيماري‌هاي عفوني و قلبي-‌عروقي و دستگاه گوارش را افزايش مي‌دهد.

پوست در خواب چه مي‌کند؟

هنگام خواب سلول‌هاي پوست شروع به ترميم و نوشدن مي‌کنند که به بازسازي سراسري پوست و در نهايت به سالم ماندن و درخشش آن مي‌انجامد. با کم‌خوابي ما فرصت بازسازي و ترميم را از پوست?مان دريغ مي‌کنيم و پوست خود را دچار مشکل‌هايي خواهيم کرد که بيشترين آثارش در قسمت پوست زيرچشم خيلي سريع خود را نشان خواهد داد. اين ناحيه ضعيف‌ترين و حساس‌ترين پوست را دارد که از پوست بقيه نواحي بسيار‌بسيار نازک‌تر است. کمبود خواب دايره‌هايي سياه را زيرچشم ايجاد مي‌کند. اين دايره‌هاي کدر به صورت متورم و پف‌کرده هستند. همچنين چين?وچروک‌هايي به وجود مي‌آيند که خطوط نسبتا عميقي را زيرچشم ايجاد مي‌کنند.

همان‌طور که گفته شد در مرحله دلتا هورمون رشد به بالاترين حد خود مي‌رسد که بسيار براي پوست مفيد است و آثار مثبتي را روي پوست مي‌گذارد. پس مي‌توانيد حدس بزنيد با کمبود خواب و نرسيدن به مرحله دلتا چه ضربه‌اي به پوستتان خواهيد زد. خواب به طريقي روي جوش و آکنه هم تاثير دارد ولي کمبود خواب به خودي‌خود نمي‌تواند دليل به وجود آمدن آکنه شود.


تاثير بي‌خوابي بر آکنه

براي بررسي تاثير خواب روي آکنه لازم است اول جنبه رواني موضوع را بررسي کنيم. مثبت بودن باعث سلامت فعل و انفعال‌هاي شيميايي بدن و شادابي جسم مي‌شود؛ از ترشح هورمون‌ها گرفته تا بقيه مسايل و اين روند به بدن کمک مي‌کند تا با توليد آکنه مقابله کند و متاسفانه عکس ماجرا نيز صادق است. افسرده و بدبين بودن روي سلامت شيميايي بدن اثر منفي مي‌گذارد. کمبود خواب به صورت مزمن شما را به سمت بدبيني و افسردگي سوق مي‌دهد و به‌طور دقيق‌تر، کمبود خواب انرژي شما را تحليل مي‌دهد. با کم شدن انرژي نمي‌توانيد به خوبي فعاليت جسمي و ذهني داشته باشيد که شما را کم‌کم افسرده و بدبين خواهد کرد. افسردگي و بدبيني سلامت بدن و تعادل هورمون‌ها را به هم مي‌ريزد و درنتيجه آن آکنه‌ها بيشتر و بيشتر مي‌شوند و حتي در برابر درمان از خود مقاومت نشان خواهند داد. پس مطمئن باشيد اگر بهترين رژيم‌غذايي را داشته باشيد و سالم‌ترين سبک زندگي را ولي خواب کافي نداشته باشيد از شر آکنه‌ها خلاص نخواهيد شد و نتايج تحقيق‌ها نشان داده خواب کافي مهم‌ترين قطعه اين پازل است.


ارتباط حالت‌هاي خواب و به وجود آمدن چروک صورت

به وجود آمدن چين‌وچروک در پوست با گذشت زمان و بالارفتن سن اجتناب‌ناپذير است ولي عواملي هستند که اين روند را سريع مي‌کنند مثلا کمبود خواب که باعث پيري زودرس پوست مي‌شود يا بعضي از حالت‌هاي خوابيدن که باعث تسريع در به وجود آمدن چين و چروک صورت مي‌شوند.


به پشت بخوابيد

حالت خوابيدن به پشت بهترين حالت خوابيدن است زيرا پوست صورت کمترين برخورد با بالش را خواهد داشت. در حالت دمر يا خوابيدن به پهلو بيشترين بخش پوست صورت روي بالش کشيده مي‌شود که باعث کشيده‌شدن پوست در ناحيه‌اي و جمع‌شدن و چروک خوردن آن در ناحيه ديگر صورت مي‌‌شود و به اين ترتيب چين و چروک‌ها زودتر روي پوست صورت ظاهر خواهند شد.


روبالشي ساتن استفاده کنيد

اگر فقط با خوابيدن روي معده يا به پهلو راحت هستيد، سعي کنيد حتي‌الامکان از روبالشي‌هاي ساتن استفاده کنيد که هم بسيار نرم هستند و هم کمترين اصطکاک را با صورت خواهند داشت.همچنين سعي کنيد هميشه روبالشي‌هايتان تميز باشند و زودبه‌زود آنها را تعويض‌کنيد يا بشوييد تا باعث انتقال ميکروب‌ها و ايجاد آکنه يا تشديد آن نشوند.


سرتان بالاتر از قلب باشد

سعي‌کنيد هنگام خواب سرتان بالاتر از قلب قرار گيرد تا مانع جمع‌شدن مايع اطراف چشم‌هايتان شود. زيرا جمع‌شدن مايع اطراف چشم باعث پف‌کردن چشم و زيرچشم مي‌شود.


ديروقت کافئين نخوريد

از 5-3 ساعت قبل از خواب از خوردن غذاهاي کافئين‌دار يا شکلات و قهوه پرهيز کنيد. اين موادغذايي خواب شما را برهم مي‌زنند و نمي‌توانيد خواب راحتي داشته باشيد. در اين حالت پوست نمي‌تواند به بازسازي و ترميم خود بپردازد و در نتيجه چين و چروک‌هايي که در طول روز براساس حالت‌هاي صورت به وجود مي‌آيند ترميم نمي‌شوند و با گذشت زمان عمق آنها افزايش پيدا خواهد کرد.

منابع:

www.sleep-deprivation.com

The Natural Healing and Nutritional Annual

The modern Home physician

Everyday Health Tips

هفته نامه سلامت