افزايش تعداد افراد با معلوليتهايي كه بطور طبيعي فعال هستند يك مسئله مهم سلامتي اجتماعي است . هدف از معرفي اين مبحث ، نشان دادن خط و مشي هاي انگيزشي در جهت مشاركت فعاليت جسماني است . مزاياي ورزش يا فعاليتهاي فيزيكي براي انواع معلوليتها به عنوان يك تذكر از اهميت سبك زندگي فعال ارائه خواهد شد .


مزاياي عمومي فعاليت جسماني

• مزاياي فيزيولوژي و رواني كه از طريق در گير شدن در فعاليت جسماني منظم تامين مي شود.
• ورزش منظم ( 3 مرتبه يا بيشتر در هر هفته ، حداقل 20 دقيقه ) مي تواندقواي جسماني از جمله : استقامت قلبي ، استحكام و توانايي ماهيچه ، و انعطاف پذيري را افزايش مي دهد .
• كنترل وزن بدن ، پيشگيري از چاقي و ديگر بيماريها مانند بيماري قلبي ، ديابت ، سرطان روده ، فشار خون ، التهاب مفصل وآرتروز كه بواسطه فعاليت جسماني بطور چشمگير كاهش مي يابد .
• مزاياي رواني از جمله تشويش ، نگراني و افسردگي را كاهش داده همچنين ممكن است در هيجانات ، عزت نفس ، اعتماد به نفس پيشرفت مثبت حاصل كند.


مزاياي فعاليت جسماني براي معلولين جسمي

فعاليت جسماني مي تواند به خودگرداني ، قدرت رواني ، توانايي جسماني و استقلال شخصي براي زنان با معلوليتهايي مانند آسيب نخاعي ، پوليو ، اسپاینا بیفیدا spina bifida ( توضيح در پاورقي )، ديابت هاي نوع I ، سرطان سينه ، ايدز و بيماري قلبي …… كمك كند .
- در بين همان افراد ، فعاليت جسماني براي بهينه سازي عملكرد جسمي – فكري و احيا كردن خودشناسي مورد استفاده قرار مي گيرد .
- شنا گران جوان با معلوليتهاي جسماني مي توانند عزت نفس بالا را تجربه كرده و به عنوان ورزشكار قوي و نيرومند شناخته شوند .
- رقابت در داخل و بيرون مكانهاي ورزشي براي دستيابي به اهداف و وظايف خاص ، يكپارچگي اجتماعي ( پيشرفت و توسعه مهارت اجتماعي ) ، پايداري در ورزش در بين مردان و دانشجويان كالج با معلوليت جسمي و حسي مورد توجه قرار داده شده است .


مزاياي فعاليت جسماني براي افراد با اختلالات رشدي :


- فعاليت جسماني منظم مي تواند عملكرد تنفسي و قلبي – عروقي را در بين افراد معلول ذهني بهبود بخشد همچنين استقامت و توانايي ماهيچه ها و ميزان انرژي ، عملكرد شغلي را افزايش داده و اضطراب و نگراني را كاهش دهد .
- فعاليتهاي فيزيكي همچنين ، رفتارهاي نامناسب و بي مورد را كه مربوط به معلولين ذهني مي شود را كنترل و تقليل مي دهد .

برنامه هاي انگيزشي

گرچه ، اهميت فعاليت جسماني و ورزش به اندازه انجام كارهاي با نشاط مستدل هستند ، با اين حال تنها 23 درصد از افراد معلول در فعاليت جسماني منظم ( كه قبلا توضيح داده شده حداقل 20 دقيقه ورزش در هفته سه مرتبه ) در گير هستند . يك دليل مي تواند پايين بودن انگيزه براي شركت د رفعاليت جسماني منظم باشد . انگيزه پايين انتخاب خود شخص نيست بلكه بيشتر پيامد نامطلوب از تاثير منفي و مشاهدات و ادراك شخص بخاطر موانع ، محدوديت ، تبعيض و فهم و شعور فرهنگ و جامعه است .
براي افزايش انگيزه در جهت مشاركت فعاليت جسماني استراتژيهاي مشخصي برنامه ريزي و ترتيب داده خواهد شده است .
- تشويق براي شركت در برنامه هاي اوقات فراغت كه تجربيات موفقي را براي افزايش اعتماد به نفس و انگيزه مشاركت بيشتر را ترويج و ترقي مي دهد .
- تشويق به انجام دادن اهداف خاص و فردي در يك زمان محدود .
- اطلاعاتي در مورد مزايا و خطرات فعاليتهاي جسماني ، راهكارهاي مديريت تنش ، زمينه اهداف ،‌استراتژيهاي حل مشكلات ، هزينه هاي فعاليت جسماني و حمايت جامعه براي افزايش انگيزه مي تواند مفيد باشد .
- شناسايي موانع ، ارجحيت ها ، محدوديت ، در جهت فعاليت جسماني بايد با موسسات ، بخاطر سازماندهي كردن فعاليتهايي كه نيازهاي افراد را پوشش مي دهند در ارتباط و تماس باشد .
- بخش مهم ديگر ، برنامه مسابقات محلي بخاطر ترويج اعمال مربوط به سلامتي است چنين فعاليتهايي ممكن است شامل مسابقه پياده روي به مكان باغ وحش يا نمايشگاه جانوران ، تشويق اعضاي خانواده براي نتيجه بخش بودن فعاليت باشد .
- در يك حالت مشابه ، افزايش درصد افراد جوان كه داراي اضافه وزن ( چاق ) هستند منجر به توسعه پيشنها دهاي توصيه شده مشخص براي پيشرفت ورشد فعاليتهاي جسماني هدفمند ، و لذت بخش در بين جوانان ميشود . استراتژي هاي خاص شناسايي شده ، از جمله شناسايي موانع ، تحصيلات والدين و ولي (قيم ) بعنوان برگزاركنندگان فعاليت جسماني براي بچه ها ، و كيفيت آموزش جسماني ، تشكيل برنامه هاي سرگرمي و تفريح و فعاليتهاي فوق برنامه اي ( ورزش ) توصيه شده است .
در نتيجه ، اهميت سبك زندگي مربوط به سلامتي بايد توسط متخصصان در حوزه تحصيلات و فعاليت فيزيكي مناسب ارائه شود . استراتژيهايي براي بالا بردن آگاهي در مورد مزاياي سلامتي فعاليت جسماني بايد در اولويت قرار گيرد . فرصتهاي مساوي و رفع تبعيض بايد توسعه داده شود .


توضيح مترجم - اسپاينا بيفيدا: اصطلاح اسپاینا بی فیدا, نشان دهنده نوعی نقص در پوشانده شدن عناصر عصبی در درون مجرای نخاعی در طی مراحل اولیه تکامل رویان است. نقص ایجاد شده , از نظر اندازه و محل متغیر است. در موارد بسیار خفیف بیماری , نقص موجود تنها به صورت ناتوانی اتصال یک یا چند قوس مهره ای به صورت خلفی در ناحیه کمری خاجی است. این مساله اغلب اهمیت بالینی ندارد. با شیوع کمتر نقص استخوانی خلفی با نوع ناهنجاری پوست پوشاننده آن( مانند فرورفتگی پوست , وجود دسته ای مو , توده چربی یا سینوس پوستی ) مشخص می شود. در این موارد ممکن است نوعی ناهنجاری زمینه ای در گیر کننده اعصاب ناحیه انتهای نخاع( دم اسب) وجود داشته باشد. این نوع نسبتا نادر اسپاینا بیفیدا که در آن نقص موجود از سطح پوست آشکار نیست.. اسپاینا بیفیدا مخفی (spina bifida occulta ) نامیده می شود. در مقابل , در اسپینا بیفیدای آشکار ( spina bifida aperta) , نقص بزرگی در پوشاندن عناصر عصبی وجود دارد که نه تنها قوس های مهره ای استخوانی را در گیر می کنند , بلکه منجر به درگیری بافتهای نرم وپوست پوشاننده آنها و اغلب پرده های مغزی مجاور نخاع نیز می شود, به طوری که خود لوله عصبی نیز نمایان و باز می شود. این نوع مهم از اسپینا بیفیدا ممکن است هر جائی از ستون فقرات رخ به دهد ولی شایعترین محل آن ناحیه سینه ای کمری نخاع است و معمولا منجر به اختلالات جدی عملکرد عصبی می شود.


****



منبع : مقاله " انگيزه و فعاليت فيزيكي در افراد معلول " -ترجمه : سارا عزيزي -برگرفته از مقالات اينترنت- انتشار سايت مركز ضايعات نخاعي جانبازان-آبان 87