طب گياهي داروهاي گياهي متعددي را براي درمان بسياري از بيماري‌هاي زنان از جمله اختلالات قاعدگي و مشكلات ناشي از يائسگي معرفي مي‌كند. در طب چيني، برهم خوردن توازن انرژي اعضاي بدن به‌عنوان علت اختلالات دستگاه تناسلي زنانه مورد توجه است. آنان اختلالات قاعدگي را با داروهاي تقويت‌كنندة كبد و مشكلات ناشي از يائسگي را با داروهاي مؤثر بر كليه‌ها درمان مي‌كنند. در ادامه به برخي از بيماري‌هاي زنان كه با داروهاي گياهي درمان مي‌شوند، اشاره مي‌كنيم.
خونريزي زياد قاعدگي ـ گياه پاي شير (Alchmilla Vulgaris) براي منظم كردن قاعدگي مناسب است. گياه كيسة كشيش(Pastoris ـ Capsella Bursa) نيز از خونريزي زياد جلوگيري مي‌كند. بنابراين چاي گياه پاي شير و كيسة كشيش در درمان اين عارضه به‌كار مي‌رود.

سندروم پيش از قاعدگي ـ حفظ آرامش، پرهيز از مواد محرك مانند كافئين و قهوه توصيه مي‌شود. مصرف جوشاندة سنبل ختايي (Angelica Sinensis) و گل صدتوماني (Paeonia Lactiflora)، براي درمان آشفتگي‌هاي روحي، زودرنجي، اشتهاي زياد و بي‌نظمي‌هاي گوارشي اين زمان مفيد است.
قاعدگي دردناك ـ انجام ورزش‌هاي سبك مانند پياده‌روي در بهبود درد مؤثر است. يكي از بهترين داروهاي گياهي براي كم كردن انقباضات دردناك قاعدگي، تنطور كيالك سياه (Viburnum Pronifolivm) است.
نازايي ـ گياهان دارويي با افزايش سلامت عمومي در زنان، آمادگي لازم را براي شروع بارداري ايجاد مي‌كنند. البته هرگز نمي‌توان آن را روشي اصلي و نهايي در درمان نازايي در نظر گرفت. مصرف چاي شبدر گل‌قرمز (Trifolium Pratense) و گزنه (Urtica Dioica) دستگاه توليدمثل زنانه را تقويت مي‌كند.
يائسگي ـ گرگرفتگي، تعريق شبانه، تپش قلب، خشكي واژن، درد چشم‌ها و آشفتگي‌هاي روحي از جمله مشكلات دوران يائسگي است. مصرف تركيب شاه‌پسند طبي (Verbena Officinalis) و بارهنگ برگ‌پهن (Polygonum Multiflorum) در رفع علائم يائسگي مؤثر است.

كاهش ميل جنسي ـ مصرف چاي تمشك (Rubus Idaeus) و اكليل كوهي(Posmarinus Officinalis) ميل جنسي را تقويت مي‌كند.
عفونت‌هاي واژن ـ عفونت قارچي واژن شايع‌ترين اين بيماري‌هاست. از علائم آن، ترشحات سفيد و احساس خارش است. گل هميشه‌بهار (Calendula Officinalis) ضد قارچ است و درخت كاجي‌بوت (Melaaeuca Alternifolia) از مؤثرترين گياهان ضد عفوني‌كنندة موجود است.
تهوع صبحگاهي دوران بارداري ـ تهوع و استفراغ در ابتداي بارداري شايع است و از هفتة سوم يا چهارم شروع مي‌شود. اين حالت معمولاً سه ماه به‌طول مي‌انجامد و به‌ندرت ممكن است در تمام دوران بارداري همراه زن باردار باقي بماند. تنطورهاي ساده‌اي مانند تنطور بابونه(Matricaria Recutita) و تنطور زنجبيل(Zingiber Officinalis) در از بين بردن اين علائم مؤثر هستند.
ادم دوران بارداري ـ تورم قوزك پا و پف‌كردن صورت يا انگشتان از مشكلات شايع دوران بارداري است. نوشيدن چاي‌هاي مدر مانند چاي كاكل ذرت (Zea Mays) و گل قاصدك (Taraxacum Officinalis) باعث دفع مايعات اضافي از بدن و رفع اين عوارض مي‌شود.

آمادگي براي زايمان ـ از زمان‌هاي قديم زنان باردار براي زايمان راحت، كاهش درد و دفع جفت از رحم از گياهان دارويي استفاده مي‌كرده‌اند. در هنگام زايمان، نوشيدن چاي سنبل باتلاقي (Stachys Betonica) و گل محمدي (Rosa Galica) مفيد است.
كمبود شير در دوران شيردهي ـ استفاده از بعضي گياهان شير مادر را افزايش مي‌دهد. استفاده از تنطور ميوة گياه فلفل بري Vitex Agnus Castus باعث افزايش جريان شير مي‌شود.
درد و خشكي نوك پستان ـ ترك‌خوردگي و خشكي نوك پستان تغذية نوزاد با شير مادر را مختل مي‌كند. ناحيه را با كرم گل هميشه‌بهار چرب كنيد.

نكتة 1: مصرف بسياري از گياهان دارويي در دوران بارداري ممنوع است. بخصوص در سه‌ ماهة اول بارداري هيچ‌گونه دارويي حتي گياهي بدون مشورت پزشك متخصص نبايد استفاده شود.
نكتة 2: ذكر درمان برخي از بيماري‌هاي شايع زنان با داروهاي گياهي در اينجا به معناي توصيه به استفادة خودسرانه از آنها نيست. مصرف هرگونه دارو در طب گياهي نيز بايد با اطلاع و تجويز پزشك متخصص انجام شود.