نگاه روان‌پزشک/ دكتر غلامحسين قائدي/عضو هيات علمي دانشگاه شاهد

خطر خروج از خانواده

روابط جنسي خارج از روابط زناشويي، شامل خيانت جسمي، عاطفي و رواني زن يا شوهر است. اين اصطلاح براي رابطه‌اي نامشروع بين 2 نفر به كار مي‌رود که هر کدام با شخص ديگري پيوند و تعهد زناشويي بسته‌اند...

اين نوع روابط معمولا به تخريب شديد ازدواج منجر مي‌شود و طلاق را به‌وجود مي‌آورد. با نگاهي به تاريخچه اين قبيل رفتارها در جوامع متعدد ملاحظه مي‌کنيم، اين قبيل رفتارها چنانچه از طرف مرد باشد، معمولا با مشکلي مواجه نمي‌شود، اما اگر از طرف زن رخ دهد، عموما محکوم خواهد شد. اما امروزه به دليل تغيير ماهيت روابط زناشويي و تعريف متفاوت وظايف زناشويي، اين قبيل رفتارها از هر طرف که باشد، مورد انتقاد قرار مي‌گيرد و پيامدهاي جبران‌ناپذير بعدي را به دنبال خواهد داشت. زوجي که ممکن است درگير اين مساله شود، عموما به دليل وجود يک نياز (عاطفي، جسماني و رواني) به اين مساله مي‌پردازد نيازي که عمدتا از طريق رابطه فعلي برآورده نشده است. وجود اين مساله زماني خيلي بيشتر مي‌شود که تحت فشارهاي شديدي نظير مشکلات عاطفي، رواني يا مالي باشند. وجود روابط خارج از رابطه زناشويي ممکن است صرفا به يک نوع رابطه دوستي معمولي ختم يا در موارد عميق‌تر شامل روابط فيزيكي شود. نتايج مطالعه‌ها نشان داده که درگير شدن در روابط خارج از خانواده زندگي زناشويي را در معرض خطر جدايي قرار مي‌دهد. وجود هر نوع رابطه جسمي يا عاطفي خارج از تعهدات زناشويي ممکن است فرد را درگير اين نوع روابط كند و باعث شود زوج‌ها تعهدات زناشويي را کنار گذاشته و درگير تعهدات خارج از رابطه زناشويي شوند. اين نوع رابطه مي‌تواند به صورت تماس تلفني، اينترنتي (چت، ارسال ايميل) يا در نهايت روابط عميق‌تر عاطفي و جنسي رخ دهد. رابطه خارج از روابط زناشويي مي‌تواند آسيبي جدي به اعتماد و اطمينان همسران نسبت به يکديگر وارد کند. اعتمادي که مي‌تواند پيش‌بيني‌کننده روابط پايداري بين زوج‌ها باشد، از طريق برقراري اولين روابط خارج از تعهدات زناشويي، به‌راحتي از بين مي‌رود و روابط را به چالش مي‌کشد. بايد هميشه اين مساله را به خاطر داشت وقتي که پيمان تعهد بسته مي‌شود به اين معناست که زوج‌ها به يکديگر قول خواهند داد که به نيازهاي جسمي، رواني و عاطفي يکديگر توجه كنند به يکديگر در اين زمينه خيانت نكنند. وجود يک رابطه جسمي خارج از تعهدات زناشويي، نشان‌دهنده فقدان تعهدات عاطفي و رواني حين فعاليت جنسي بين زن و مرد است. وجود اين قبيل روابط ممکن است نشان‌دهنده روابط عاطفي، رواني و جسمي آسيب‌ديده بين زوج‌ها باشد. به علاوه ممکن است نشان‌دهنده فقدان اعتمادبه‌نفس لازم، عدم آگاهي آنها از تعهدات و انتظارات زناشويي يکديگر باشد. زوج‌هايي که با چنين مساله‌اي درگير هستند، عموما علايمي مانند احساس بي‌ارزشي، اضطراب، افسردگي و خشم را بروز خواهند داد. آنها ممکن است هرگز اين نوع خيانت را فراموش نکنند.

روي آوردن به روابط خارج از تعهدات زناشويي معمولا زماني اتفاق مي‌افتد که مشکلي در رابطه زوج‌ها وجود دارد (عاطفي، رواني، جنسي، مالي و...) و براي فرار از اين مساله يکي از طرفين يا هر دو به برقراري اين روابط بپردازند. اين مساله ممکن است در ابتدا و به شکل موقت، تسکين‌‌بخش باشد اما در نهايت به شکل‌گيري مشکلات عمده‌تري در روابط منجر مي‌شود به غير از مشکلات ارتباطي يا تبعات اجتماعي نظير طلاق، مشکلات متعددي نيز براي فرد درگير به‌وجود خواهدآمد؛ احساس اضطراب، احساس گناه و عذاب وجدان و در مواردي که روابط عاطفي عميق وجود دارد، افسردگي يا حتي مشکلاتي در ارتباط با سلامت جنسي براي فرد بخشي از اين مواردند بنابراين قبل از اينکه درگير چنين روابطي شويد، بهتر است ابتدا با يک روان‌پزشک يا روان‌شناس صحبت كنيد و روابط خود را مورد بازنگري قرار دهيد.

هفته نامه سلامت