استاد دانشگاه علوم پزشکي شهيد بهشتي و جراح مغز و اعصاب
مصدومان را در تصادفات، بااحتياط جابجا کنيد


نمي‌دانم چه‌طور بايد اين نکته مهم را به شما يادآوري کنم. اين نکته و يا شايد هشدار جدي که بارها و بارها تذکر داده شده اما هنوز هم حادثه‌آفرين است. اجازه بدهيد از اينجا شروع کنم که نوروز شما پيشاپيش مبارک، تنتان سلامت و دلتان شاد و سفرهاي اين ايام بي‌خطر. اما با همه تمهيدات نيروهاي پليس، متاسفانه باز هم در ايام تعطيلات و سفر، شاهد تصادفات شديدي هستيم که باعث مي‌شوند شادي سال نو و تعطيلي به تلخي کشانده شود...


وقتي شما با صحنه تصادف يکي از هموطنان خود مواجه مي‌شويد معمولا تمايل داريد از روي حس انسان دوستي و عشق که در همه ما ايراني‌ها به وفور هست، به او کمک کنيد اما لطفا قبل از آن به من گوش کنيد. جابه‌جا کردن و نقل و انتقال مصدومان بعد از تصادف بسيار مهم و يک کار تخصصي است. معمولا در تصادفات به ستون مهره‌ها که يکي از مهم‌ترين قسمت‌هاي آن يعني گردن (چون قسمت متحرک‌تري در ستون فقرات است، در ثاني وزن سر ما را تحمل مي‌کند و سوم اينکه مهم‌ترين قسمت نخاع که به دست و پا و احشاي داخلي و ريه و مثانه و غيره حس و عصب مي‌دهد در آن جاست و سرمنشا سلسله رشته‌هاي عصبي است) آسيب وارد مي‌شود. در اکثر مواقع با اين آسيب، مهره دچار ضربه مي‌شود و يا مي‌شکند اما نخاع که در آن محفوظ است دچار آسيب نمي‌شود ولي در اثر جابه‌جايي مصدوم، استخوان‌هاي شکسته که ثبات اوليه را ندارند به شريان‌ها و نخاع آسيب مي‌زنند و به له شدن آن و يا قطع کامل اين ارتباط منجر مي‌شوند لذا خواهش مي‌کنم اگر مهارت جابه‌جايي چنين مصدوماني و شيوه فيکس و ثابت کردن گردن يا ديگر استخوان‌هاي شکسته را نداريد، اجازه دهيد تيم نجات اين کار را بکند تا مبادا با يک آسيب ثانويه، بالاترين صدمه و حالتي، از مرگ بدتر را براي فرد به وجود آوريد. درآوردن کلاه ايمني بايد با مهارت و احتياط و فيکس کردن ناحيه گردن باشد. بسيار مهم است که راه هوايي باز بماند تا حتي لحظاتي مغز و نخاع بدون اکسيژن نمانند چون اين سلول‌هاي حساس و بدون اکسيژن به زودي مي‌ميرند.


به ياد داشته باشيد پاره يا له شدن نخاع در ناحيه مهره‌هاي گردني مساوي است با بي‌حرکتي و بي‌‌حسي شدن تمام بدن و من به اطرافيان اين بيماران مي‌گويم جوان شما که 70 کيلو بوده، حالا با اين آسيب تبديل شده به بچه 2 يا سه ماهه‌اي که 70 کيلوست و واقعا به ناتواني همان شيرخوار است و يک زندگي سخت در انتظار اوست. خواهش مي‌کنم بيشتر دقت کنيد. راستي به ياد نمونه غم‌انگيز فوت مرحوم دکتر غرضي افتادم که در اثر همين جابه‌جايي غيراصولي (پاي ايشان شکسته بود و در جابه‌جايي به شريان پا آسيب رسيد و پاره شد و با خون‌ريزي زياد فوت کردند) اتفاق افتاد. روحش شاد.