در خبرها داشتیم دختری پس از آنکه مورد تعرض قرار گرفت دست به خودکشی زد. در قانون مجازات اسلامی خودکشی جرم نیست مگر اینکه مباشر داشته باشد، یعنی اینکه فرد یا افرادی شرایط را طوری به وجود آورند و شخص را به گونه یی تحت فشار قرار دهند که وی راهی به جز خودکشی نداشته باشد. مثلاً فرد را لبه پرتگاه قرار دهند و بگویند اگر خودت به پایین نپری ما تو را هل خواهیم داد یا مواردی از این دست.

برخی کشورها تشویق و تحریک و هر گونه تسبیب خودکشی را جرم تلقی می کنند و مجازات حبس برای آن در نظر می گیرند اما از آنجایی که در قوانین ایران خودکشی جرم نیست بنابراین برای مسبب آن هم مجازاتی در نظر گرفته نمی شود؛ البته در قانون ما هم می توان از عناوین مجرمانه دیگر برای مجازات مسببان خودکشی استفاده کرد. مثلاً در خصوص دختری که مورد آزار قرار گرفته و خودکشی کرده، فرد متجاوز را می توان محاکمه و حتی به اعدام محکوم کرد.

در موارد دیگری مثل دختران فراری که اقدام به خودکشی می کنند نیز قاضی می تواند مسبب فرار و این خودکشی را که معمولاً پدران و مادران هستند به اتهام کودک آزاری تحت پیگرد قرار دهد. قانون برای مجازات فرد خطاکاری که خطایش در قانون پیش بینی نشده است مطابق مواد ۱۹ و ۲۰ قانون مجازات اسلامی اختیاراتی را به قاضی داده که در صورت لزوم خود مجازاتی در نظر بگیرد. مثلاً در مورد خودکشی کودکان فراری از خانواده، قاضی می تواند برای حفاظت از جان دیگر فرزندان خانواده یا جلوگیری از فرار آنها پدر و مادر را به گذراندن دوره آموزشی یا به پرداخت نفقه و هزینه تحصیل سایر فرزندان محکوم کند.

بنابراین در خصوص مسبب خودکشی می توان از عناوین مجرمانه دیگر استفاده و این افراد را مجازات کرد اما از آنجایی که سیاست قضایی در ایران جرم زدایی است بنابراین ما به سمت کاهش عناوین مجرمانه می رویم نه به سمت ایجاد این عناوین. به همین دلیل به نظر نمی رسد ایجاد عنوان مجرمانه یی به عنوان تسبیب در خودکشی به صورت مستقل لازم باشد.

رضا جعفری

عصر ایران