در مذمت شير با يال و دم و اشكم
با وجودي كه تاتو يا همان خالكوبي قديم يك پديده فانتزي است ولي انجام آن اصولي دارد كه رعايت نكردن آنها، مي‌تواند خطرات و عوارضي به همراه داشته باشد.
خالكوبي يا تاتو و يا هر اسمي كه روي اين كار بگذارند، به سه دليل انجام مي‌شود: نشان دادن عضويت در يك گروه خاص، جلب توجه ديگران، يا زيباتر جلوه‌كردن


خال‌كوبي‌ ديروز و تاتوي‌ امروز و يا هر اسم‌ ديگري‌ كه‌ روي‌ اين‌ كار بگذارند، در سرتاسر دنيا معمولا به‌ يكي‌ از سه‌ دليل‌ زير انجام‌ مي‌شود: نشان‌ دادن‌ عضويت‌ در يك‌ گروه‌ خاص، جلب‌ توجه‌ ديگران‌ و يا زيباتر جلوه‌ كردن. در سال‌هاي‌ اخير، تاتو در سرتاسر دنيا طرفداران‌ بسياري‌ پيدا كرده‌ و براي‌ نمونه، تنها در كشور آمريكا، تاكنون‌ حدود 20 ميليون‌ نفر تاتو كرده‌اند؛ حتي‌ در برخي‌ از كشورها اين‌ كار به‌عنوان‌ يك‌ هنر ملي‌ شناخته‌ مي‌شود. با اين‌ همه، تاتو با هر دليلي‌ و در هر كجاي‌ دنيا كه‌ انجام‌ شود، خطرات‌ و عوارض‌ مختلفي‌ به‌ همراه‌ دارد كه‌ براي‌ پيشگيري‌ و درمان‌ آنها حداقل‌ كاري‌ كه‌ مي‌توانيد بكنيد، مطالعه‌ اين‌ مقاله‌ است.

تاتو هنري‌ كهن
سابقه‌ حكاكي‌ نقوش‌ روي‌ بدن‌ انسان، به‌ 4000 سال‌ قبل‌ از ميلاد مسيح‌ باز مي‌گردد. در آن‌ زمان‌ در طي‌ مراسم‌ ويژه‌اي، فرعون، اطراف‌ ناف‌ جوانان‌ طبقه‌ اشراف‌ و اعيان‌ مصري‌ را كه‌ به‌ بلوغ‌ رسيده‌ بودند، خال‌كوبي‌ مي‌كرد. اين‌ خال‌كوبي‌ها به‌ نشانه‌ مردانگي‌ و شجاعت‌ انجام‌ مي‌گرفت‌ و نوعي‌ افتخار محسوب‌ مي‌شد.
در كشور ژاپن‌ نيز از از سال‌ها پيش، هنري‌ خاص‌ و ملي‌ شكل‌ گرفت‌ كه‌ به‌ وسيله‌ آن، نقوش‌ جالبي‌ با مضامين‌ فرهنگ‌ ژاپني‌ مثل‌ نقش‌ اژدها و.... با استادي‌ تمام‌ روي‌ بدن‌ ژاپني‌ها خال‌كوبي‌ مي‌شد.
در اواخر قرن‌ نوزدهم‌ ميلادي، هنر تاتو، از ژاپن‌ و جزاير پلي‌نزي‌ به‌ دنياي‌ غرب‌ راه‌ يافت‌ و خيلي‌ زود در مغرب‌ زمين‌ گسترش‌ پيدا كرد به‌طوري‌ كه‌ امروزه يكي‌ از مناطقي‌ كه‌ در آن‌ تاتوهاي‌ زيادي‌ انجام‌ مي‌شود، انگلستان‌ است.
خال‌كوبي‌ در ايران‌ هم‌ مثل‌ مصر باستان، نشانه‌ مردانگي‌ و شجاعت‌ بوده‌ است‌ و بسياري‌ از پهلوانان‌ و نام‌آوران‌ ايران‌ روي‌ بازو و سينه‌ خود عبارات‌ و نقوش‌ برگرفته‌ از فرهنگ‌ ملي-‌مذهبي‌ ايران‌ را خال‌كوبي‌ مي‌كردند.
ولي‌ امروزه‌ قضيه‌ مقداري‌ فرق‌ كرده‌ است‌ و بيشتر تاتوها در بين‌ خانم‌ها و جهت‌ انجام‌ اصلاحاتي‌ در ابرو، لب‌ و.... انجام‌ مي‌شود.

تاتو چگونه‌ انجام‌ مي‌شود؟
در ايام‌ قديمي‌ خال‌كوبي‌ به‌ شكلي‌ غير بهداشتي‌ و زجرآور انجام‌ مي‌شد. فردي‌ كه‌ خال‌كوبي‌ را انجام‌ مي‌داد، جوهر خال‌كوبي‌ را روي‌ قسمتي‌ از پوست‌ مي‌ريخت‌ و سپس‌ به‌ وسيله‌ ضربات‌ مكرر سوزن‌ معمولي‌ به‌ روي‌ پوست، جوهر به‌ درون‌ پوست‌ منتقل‌ مي‌شد و نقوش‌ يا عبارات‌ مورد نظر، شكل‌ مي‌گرفت.
اما تاتوهاي‌ امروزي‌ به‌ وسيله‌ دستگاه‌هاي‌ خاصي‌ كه‌ به‌ يك‌ سوزن‌ يك‌ بار مصرف‌ مجهز است، انجام‌ مي‌شود. ابتدا ناحيه‌ مورد نظر از پوست‌ را به‌ وسيله‌ اسپري ليدوكائين، بي‌حس‌ مي‌كنند و سپس‌ سر سوزن‌ دستگاه‌ را به‌ جوهر مخصوص‌ يك‌ بار مصرف‌ آغشته‌ مي‌نمايند. با روشن‌ كردن‌ دستگاه، سوزن‌ مكررا و با سرعت‌ وارد پوست‌ مي‌شود و جوهر را با خود وارد پوست‌ مي‌كند و با هنرنمايي دست تاتوكننده، نقوش و اصلاحات، روي پوست شكل مي‌گيرد. البته ا‌ين‌ كار، خونريزي‌ و درد مختصري‌ به‌ همراه‌ دارد. در تاتو، از مواد خاصي‌ به‌عنوان‌ جوهر استفاده‌ مي‌شود كه‌ معروف‌ترين‌ اين‌ جوهرها عبارتند از، جوهر سياه‌ (كربن)، جوهر قرمز، (آب‌ برخي‌ سبزيجات)، جوهر آبي‌ روشن، (آلومينات‌ كوبالت)، جوهر سبز، (اكسيد كرم)، جوهر زرد، (سولفيد كادميوم‌) و جوهر قهوه‌اي‌ (اكسيد آهن.) انجام‌ تاتو بسته‌ به‌ اندازه‌ آن‌ مي‌تواند از چند دقيقه‌ تا چندين‌ ساعت‌ زمان‌ ببرد. ‌حتي برخي از تاتوهاي ژاپني كه نقوش بزرگي را روي بدن در بر مي‌گيرند، ممكن است در چندين جلسه انجام شوند.
در كشورهاي‌ مختلف‌ افراد مختلفي‌ متولي‌ انجام‌ تاتو هستند. حتي‌ در آمريكا اتحاديه‌ تاتوكنندگان‌ حرفه‌اي‌ وجود دارد. ولي‌ در ايران، تاتو بيشتر توسط‌ خانم‌هاي‌ آرايشگر انجام‌ مي‌شود و هزينه‌اي‌ بين‌ 15 هزار تا 100 هزار تومان‌ دارد.
دردسرهاي‌ تاتو بسياري‌ از آرايشگران‌ كه‌ تا چندي‌ قبل‌ تاتو انجام‌ مي‌دادند و مشتريان‌ زيادي‌ هم‌ داشتند، اكنون‌ ديگر از انجام‌ آن‌ امتناع‌ مي‌كند. يكي‌ از اين‌ آرايشگران، علت‌ را اين‌گونه‌ بيان‌ مي‌كند: <تاتو خطرناك‌ است‌ و به‌ دردسرش‌ نمي‌ارزد و باعث‌ انتقال‌ كلي‌ مرض‌ مي‌شود، مثل‌ ايدز> حق‌ با اوست، تاتو مي‌تواند خطرات‌ و عوارضي‌ همراه‌ داشته‌ باشد كه‌ انسان‌ را براي‌ تمام‌ عمر پشيمان‌ كند. يكي‌ از عوارض‌ تاتو، حساسيت‌ پوستي‌ است. جوهر تاتو خصوصا جوهر قرمز مي‌تواند باعث‌ ايجاد يك‌ سري‌ بثورات‌ جلدي‌ خارش‌ دار در محل‌ تاتو شود. اين‌ حساسيت‌ پوستي‌ مي‌تواند در هر زماني‌ پس‌ از انجام‌ تاتو اتفاق‌ بيفتد و حتي‌ ممكن‌ است‌ سال‌ها بعد از آن‌ رخ‌ دهد. از جمله‌ ديگر عوارض‌ تاتو، انتقال‌ عفونت‌هاي‌ خطرناك‌ خوني‌ مثل‌ ايدز و هپاتيت‌ است. اگر سوزن‌ يا جوهر تاتو به‌ خون‌ فردي‌ كه‌ به‌ ايدز و هپاتيت‌ مبتلا بوده‌ است، آلوده‌ شود، به‌ راحتي‌ ويروس‌ اين‌ بيماري‌ها وارد بدن‌ تاتو شونده‌ ديگر مي‌شود. اين‌ موضوع‌ آن‌قدر اهميت‌ دارد كه‌ صليب‌ سرخ‌ آمريكا، تا يك‌ سال‌ از فردي‌ كه‌ تاتو شده‌ است، خون‌ اهدايي‌ قبول‌ نمي‌كند. يكي‌ ديگر از خطرات‌ تاتو، نوع‌ ديگري‌ از واكنش‌ پوستي‌ است‌ كه‌ <گرانولوم‌ دور جوهر تاتو> ناميده‌ مي‌شود. اين‌ بيماري‌ كه‌ بيشتر در اثر جوهر قرمز ايجاد مي‌شود، به‌صورت‌ يك‌ برجستگي‌ قرمز رنگ‌ است‌ كه‌ معمولا بعد از بهبودي، جاي‌ آن‌ باقي‌ مي‌ماند. خطر ديگر تاتو، انواع‌ عفونت‌هاي‌ پوستي‌ است‌ كه‌ در اثر ورود باكتري‌هاي‌ سطح‌ پوست‌ به‌ درون‌ آن‌ در حين‌ تاتو كردن‌ و بعد از آن، رخ‌ مي‌دهد. اين‌ عفونت‌ها با قرمزي‌ و تورم‌ و خروج‌ چرك‌ از محل‌ تاتو همراه‌ هستند.

پيشگيري‌ از عوارض‌ تاتو
بسياري‌ از آرايشگران‌ كه‌ در ايران‌ تاتو انجام‌ مي‌دهند. به‌ مشتريان‌ خود توصيه‌ مي‌كنند تا سه‌ روز حمام‌ نروند و محل‌ تاتو را نشويند. همچنين‌ بسياري‌ از آنها محل‌ تاتو استفاده‌ از پماد بتامتازون‌ را توصيه‌ مي‌كنند، در صورتي‌ كه‌ اين‌ دستورات‌ ممكن‌ است‌ احتمال‌ ايجاد عوارض‌ تاتو را چندين برابر كند.
دانشگاه‌ مايوكلينيك‌ امريكا براي‌ كاهش‌ عوارض‌ تاتو، اصول راهنمايي‌كننده‌اي را منتشر كرده‌ است‌ كه‌ مهم‌ترين‌ اصول‌ آن‌ عبارتند از: )1 تمام‌ وسايل‌ غير يك‌ بار مصرف‌ مورد استفاده‌ در تاتو براي‌ هر مشتري‌ جديد يك‌ بار به‌ وسيله‌ اتوكلاو استريل‌ شوند. )2 وسايلي‌ مثل‌ سوزن‌ و جوهر تاتو كه‌ يك‌ بار مصرف‌ هستند، بايد براي‌ هر مشتري‌ به‌طور جداگانه‌ و يك‌ بار مصرف‌ شوند. )3 وسايلي‌ كه‌ يك‌ بار مصرف‌ نيستند و از طرفي‌ نمي‌توان‌ آنها را به‌وسيله‌ اتوكلاو استريل‌ كرد، بايد بعد از هر بار استفاده‌ توسط‌ محلول‌هاي‌ ضدعفوني‌كننده، ضد عفوني‌ شوند. )4 فرد تاتوكننده‌ بايد در حين‌ انجام‌ تاتو دستكش‌ استريل‌ به‌ دست‌ داشته‌ باشد. )5 محل‌ تاتو بايد قبل‌ از انجام‌ تاتو، حتما با محلول‌ ضدعفوني‌كننده، ضدعفوني‌ شود. )6 پس‌ از اتمام‌ تاتو، محل‌ آن‌ بايد پانسمان‌ شود.
اين‌ مرجع‌ معتبر پزشكي، توصيه‌هايي‌ نيز به‌عنوان‌ مراقبت‌هاي‌ بعد از انجام‌ تاتو دارد كه‌ عمل‌ به‌ آنها در پيشگيري‌ از مواجهه‌ با عوارض‌ تاتو بسيار موثر است: )1 پانسمان‌ محل‌ تاتو را پس‌ از چند ساعت‌ برداريد. )2 تا يك‌ هفته‌ روزي‌ 1 تا 2 بار (ولي‌ نه‌ بيشتر) محل‌ تاتو را با آب‌ و صابون‌ بشوييد و با حوله‌ تميز با دقت‌ خشك‌ كنيد و سپس‌ با كرم‌هاي‌ مرطوب‌كننده، چرب‌ نماييد. )3 تا چند هفته‌ از تابش‌ نور خورشيد به‌ محل‌ تاتو جلوگيري‌ كنيد.
معمولا محل‌ تاتو تا چندين‌ روز ملتهب‌ است‌ و حتي‌ ممكن‌ است‌ روي‌ آن‌ دلمه‌ خون‌ و ترشحات‌ جمع‌ شود. در اين‌ صورت‌ به‌ هيچ‌وجه، دلمه‌ها را نكنيد چون‌ اين‌ كار مي‌تواند منجر به‌ ايجاد عفونت، تخريب‌ نقش‌ و نگار تاتو و ايجاد اسكار (جوشگاه) شود. به‌خاطر داشته‌ باشيد كه‌ در صورت‌ بروز هرگونه‌ مشكل‌ بايد فورا به‌ يك‌ متخصص‌ پوست‌ و مو مراجعه‌ كنيد.

پشيماني‌ سود دارد!
بسياري‌ از كساني‌ كه‌ تاتو مي‌شوند، پس‌ از مدتي‌ به‌ دلايل‌ مختلف‌ تصميمشان‌ عوض‌ مي‌شود و تصميم‌ به‌ برداشتن‌ تاتو مي‌گيرند. براي‌ اين‌ كار، از سه‌ روش‌ استفاده‌ مي‌شود: )1 جراحي‌ )2 ليزر )3 درم‌ ابريشن‌ .)Dermabration( معمولا روش‌ جراحي‌ براي‌ برداشتن‌ تاتوهاي‌ كوچك‌ در نواحي‌ خاصي‌ از بدن‌ به‌ كار مي‌رود ولي‌ مي‌تواند با به‌ جا گذاشتن‌ جوشگاه همراه‌ باشد. ليزر شايع‌ترين‌ و موثرترين‌ روشي‌ است‌ كه‌ امروزه‌ براي‌ برداشتن‌ تاتو مورد استفاده‌ قرار مي‌گيرد. به‌ وسيله‌ نور ليزر جوهر تاتوي‌ درون‌ پوست‌ متلاشي‌ مي‌شود و سپس‌ توسط‌ بدن‌ دفع‌ مي‌گردد. برحسب‌ اندازه‌ تاتو و نوع‌ پوست‌ فرد و جوهر تاتو، تعداد جلسات‌ لازم‌ براي‌ ليزر درماني‌ تاتو، متفاوت‌ است‌ و ممكن‌ است‌ تا 10-12 جلسه‌ به‌ طول‌ بينجامد، حتي‌ ممكن‌ است‌ تاتو با ليزر كاملا از بين‌ نرود. معمولا جوهرهاي‌ قرمز و زرد خيلي‌ سخت‌ پاك‌ مي‌شوند ولي‌ جوهر سياه‌ به‌ راحتي‌ از بين‌ مي‌رود. در روش‌ درم‌ابريشن، سطح‌ پوست‌ به‌ وسيله‌ دستگاه‌ مخصوصي، ساييده‌ مي‌شود و با برداشته‌ شدن‌ لايه‌هاي‌ فوقاني‌ پوست‌ مورد نظر، تاتو از بين‌ مي‌رود. اين‌ روش‌ چندان‌ دردناك‌ نيست‌ ولي‌ ممكن‌ است‌ جوشگاه‌ به‌ جا بگذارد.

هفته نامه سلامت