هر آنچه که در مورد آزمایشهای تشخیصی hiv باید بدانید
در تست های hiv معمولا حضور آنتی بادی یا ماده ژنتیکی (dna.rna) آن را در خون یا سایر نمونه ها تشخیص می دهند . Hiv باعث آلودگی یک سری از سلول های سفید خون به نام سلول های cd4+ میشود که نوعی لنفوسیت هستند و در دفاع و ایمنی بدن در مقابل بیماریها نقش مهمی دارند. Hiv عامل سندروم نقص ایمنی اکتسابی (aids) میباشد.
بعد از انتقال ویروس به بدن حدود ۲ هفته تا ۶ ماه ظهور آنتی بادی ضد آن به طول می انجامد.
به فاصله زمانی از حین ورود ویروس به بدن تا پیدایش آنتی بادی های قابل ردیابی در خون دوره پنجره (window period) اطلاق میشود، که در این مدت نتیجه تست منفی بوده اما فرد میتواند ویروس را به دیگران منتقل نماید.
انواع تست های hiv:
روش ایمونولوژیک (elisa): این تست جزو اولین آزمایش هایی است که انجام میگیرد و در صورت حضور آنتی بادی مثبت میشود. در این حالت جهت حصول اطمینان تست تکرار خواهد شد. اگر نتیجه تست الایزا منفی بود اغلب نیازی به انجام باقی تست ها نیست.
روش وسترن بلات(western blot): انجام این تست از الایزا کمی مشکل تر بوده ولیکن جهت تایید نتایج مثبت حاصل از الایزا به کار میرود.
Pcr: در این آزمایش به دنبال ماده ژنتیکی (dna.rna) در سلول های سفید خون آلوده به ویروس هستیم. این آزمایش به طور معمول زیاد انجام نمیشود چرا که نیاز به تجهیزات گران قیمت و مهارت زیاد دارد.pcr را اغلب زمانی انجام میدهند که نتیجه الایزا مشکوک باشد.
Ifa: تشخیص آنتی بادی های ضد hiv به مانند وسترن بلات جهت تایید نتیجه الایزاست. اما گران تر میباشد.
انجام تست تشخیصی hiv معمولا ۶ هفته تا ۳ ماه بعد از اولین مواجهه با ویروس انجام میشود.
تفسیر نتایج :
نرمال: در این حالت هیچ آنتی بادی وجود ندارد و نتیجه تست منفی است . اگر تست در دوره پنجره انجام شده باشد و جواب منفی باشد قابل اعتماد نبوده و باید تکرار شود. بدن اکثر افراد در طی حداکثر ۶ ماه تولید آنتی بادی خواهد کرد پس اگر بعد از ۶ ماه نتیجه تکرار تست باز هم منفی شد عفونت hiv وجود ندارد.
مشکوک: معمولا زمانی رخ میدهد که میزان آنتی بادی ها به طور کامل افزایش نیافته باشند و یا سایر آنتی بادی ها در نتیجه تداخل ایجاد کنند. در صورت مشکوک بودن روش الایزا از pcr استفاده میکنند تا نتایج قطعی حاصل شود.
مثبت: حضور آنتی بادی در خون و نتیجه مثبت در الایزا و مثبت در تکرار مجدد آن، تایید به روش وسترن بلات یا ifa
عوامل مداخله گر در نتایج تست:
مصرف کورتیکو استرویید ها
انجام آزمایش در مرحله پنجره
ابتلا فرد به بیماری های اتو ایمیون (خود ایمنی)
ابتلا به لوسمی، سیفلیس
مصرف بیش از حد الکل
در روش الایزا احتمال وقوع نتایج مثبت کاذب هم وجود دارد پس صرف مثبت شدن آن کافی نبوده و باید حتما تست های تاییدی انجام شوند.
تشخیص hiv در نوزادان مشکل است چون تا ۱۸ ماهگی در بدن آنها آنتی بادی های منتقله از مادر به جنین هنوز وجود دارند، در نوزادان از روش pcr برای تشخیص استفاده میکنند.
در آخر اینکه برای حصول اطمینان از عدم ابتلای فردی به hiv بهتر است که حدود ۶ ماه بعد از زمانی که احتمال ورود ویروس وجود داشته آزمایش انجام شود، اگرچه به طور معمول میتوان ۶ هفته تا ۳ ماه بعد از ورود اولیه ویروس هم انجام داد.
در صورتی که تست مثبت شود سایر آزمایشات مانند شمارش سلول های cd4+ و سنجش بار عفونی ویروس باید مشخص شوند تا به زمان آغاز درمان و نحوه درمان بتوان پی برد.
به نقل از سایت مردمان
عضو تحریریه علمی ایران سلامت
علاقه مندي ها (Bookmarks)